Saturday, June 30, 2012


Denali, the North American giant is a challenge to many climbers, skiers and mountaineers from all over the world. They say Denali is one of the most difficult mountains, maybe hardest one from all seven summits just because there is no logistics in the most cruel nature conditions.
The mountain is beautiful, the route was not so seriously demanding compared to our previous experience and ascents, still the specific Alascan cruel weather conditions with unpredictable forecast, make this mountain so difficult to reach. The white beauty is magical but gave us some hard time to deal with it.  Here are some extracts of my personal diary during the Denali climb.
With tears in my eyes I have to announce that I am seriously thinking of backing out. When you think about it it’s not such a big deal, the mountain will be there when I come back next time.  It’s just that this almost never happened to me before to walk away with no summit. Usually I am the one always lucky with the weather, believing that the mountains like meJ. It seems like nobody can reach the summit in such weather conditions.
I remember that middle aged Russian woman with no crampons, no harness, no rope, dressed in light down clothing, saying: It’s nothing complicated, just take it easy and you’ll be on the summit.  We met her on 3rd of June on the way from Camp 3 to Camp 4.  We heard that 2nd of June was a successful summit day with several good days in a raw, when many people summited.
When we arrived on Camp 4 (4350m) we found a bunch of people waiting for the next window to go up.  We also saw many people coming down from C-5 where they have been stuck for days, not being able to step out of their tents because of strong winds and snow storm.  So many people, individual groups, national teams, guided groups, even famous athletes are now waiting a new window to go up.  Many already go back since they have spent all of their food, gas or time limit to their booked flight home.
Yesterday (7th of June) it was sunny at C-4. We climbed up to 5100m almost 17000ft for the second time so far. The weather changed quickly. New snow and cold wind blew into our noses. I could smell  frozen blood taste inside my nose.
The snow is heavy and not stable. We see avalanches everywhere around us.  The crevasses  are opening and seem scary.
Every day we see crazy local mountain athletes doing amazingly courageous things around. They ski down the steep hills around c-4 on 14000-15000ft altitude. They are jumping over the crevasses pulling down avalanches themselves. But still, even they are far from the summit.
It is amazing what a different approach level these people have compared to the mountaineering schools and clubs we see in our region around Macedonia. It is really a great opportunity to learn if you stick around those people who will gladly share their experiences.
Well, ok , we still have some food, gas and days left until our flight back. We decide we’ll wait a couple of days more and hopefully if the weather allows we’ll move up. It’s just that waiting here on 14000ft doesn’t really help you recover.  I feel the cold in my bones, knees, hips, lower back, and teeth. This is a beautiful but biting nature.
Real cruel beauty of the Alaskan giant – McKinley.
The eternal white nights are something new for us, affecting our sleep.  We recall  the movie “Insomnia” with Al Pacino. Still, no sleep or no dissent meal is not crucial in this situation. What is crucial for the body are a lot of fluids, for the head – good acclimatization and crucial for final success on this place is some luck and good weather.
Whatever happens this will be remembered as a first Denali team from the new era and the history of Republic of Macedonia, and definitely first Macedonian female attempt on Denali.  This project was supported by the Federation of Mountain Sports of Macedonia and sponsored by the US Embassy of RM, municipality of Karposh. We are grateful to everyone who believes in us and supports us in different way.  We believe we’ll have other chances and projects to make you proud of.
This is one of the exceptional mountains with no logistic support during the climb. Everyone carries a lot of gear, food, gas, tents etc for minimum of 20 days on the glacier. It is organized in big heavy rucksack of around 25kg plus a sledge with another 30-50 kg which you pull again on your back.  It was pretty exhausting carrying such a load until 1400ft.
Still, we felt strong going up the hill up to 5100m. We passed the technical section where you climb on fixed ropes, so we made sure that the route difficulty was not a problem for us. We have climbed higher and more difficult stuff before, but not with so much wind I guess…
It’s snowing again. People are leaving and giving out all of their food, on the other hand you have stubborn ones who are willing to wait more but have nothing left. We help and cooperate when we can by sharing food and water.  Still we have to be careful what we give out when we might need to wait 4-5 days more.
Today is the 8th and our deadline to leave is the 15th of June.  So far Ile is the most optimistic one believing that after this heavy snow spiced up with avalanches, we’d wait for 2 days more when finally the sun will greet us and follow us all the way to the summit.  We are thinking for the option to even try to summit from here. We’ve been up over 5000m two times now so we are well acclimatized to try it in one push.  That is technically possible if you are very strong and fast, but it will be long and tiring day with more than 20h walk up and down.
We’ll see.  So far everyone is waiting, so we’ll wait as well.
The avalanches are becoming more and more serious. Sometimes we don’t see them because of clouded low visibility, so we just hear the powerful noise they make coming closer and closer to our camp.
This is our 10th day on the mountain. We start to feel the lack of hygiene and limited commodity, which is normal and as always we are getting used to it.
13 days in snow. I distinguished that there are two main groups of people coming to this mountain.   The first one are mostly local, crazy ice climbers, skiers and other athletes who are climbing this mountain from all different sides and difficult routes no matter of the conditions.
The second group are the “Seven summit-ers” who need this mountain as the highest one of North American continent.
There are also the guided groups, whose clients are mountain lovers from all around the world.  The difference is that they are lead by the guides who are well experienced and they know every detail of the mountain.
The sun is nice down here in the camp, but when it shines it really burns you, then, when it’s gone those burns can easily turn into frostbites. It looks like a good day today, but everybody waits for the avalanches to pass because of the heat after so much snow. We are thinking to of going up but the rangers say better tomorrow for smaller winds and less risk.
Another day and night in snow storm. The tent is completely buried under fresh snow.  The forecast was not reliable again. 14 days in the mountain and 9th day above 4300m. Some people did go up yesterday and we could just imagine how this wind looks up there on 5200m. Still, no summit for anyone. Our days are counted. Today latest tomorrow is our last chance to go up!
At noon or more precisely 12:30 we manage to go out of the tent. Everything is buried down under the snow. Even more exciting the avalanche came down to the camp. Really scary. Several guys got hurt.
It seems like the forecast is correct but late for a week or so. This was the biggest storm so far which was maybe expected last week. We have about 1m new snow for the last 30 hours.
I think now we’ll wait for good and stable weather just to get down to the Base Camp. In Talkeetna we might think of changing our flights and try again after a couple of days and renewed food reserves.  Or just leave with normal schedule and try again next year.
It’s really strange weather with so much snow in June and no bright window. I was amazed by the Gods of the mountain, still I respect their decision. There are people here trying to reach summit 4-5 years continuously and never had the luck. We’ll see. There is still a little hope. Tomorrow’s another day.  In maximum 4 days from now, when we have our time limit coming, we must make the decision of going down or up.
We wake up another morning after the coldest night so far, with -11C temperature inside the tent.
Many people from the high camp, finally descended back to C-4.  That was the end of the trip for most of the climbers on the mountain. Moving down was also dangerous because of avalanches, so everybody waited for a stable part of the day and as many possible tracks from other people to mark the trail before they start going down.
We finally had to move down as well. We departed in the late afternoon on the 13th and we walked until next morning.

The mountain was more beautiful than ever.  All those sceneries  we missed on the way up, we could notice on the way down. The powerful glacier with all the crevasses and seracs on its texture, all the snow peaks around and the long steep hills before C-3. The lower part of the glacier in early morning pinky mood seemed so peaceful. We thought the mountain maybe opened up just when we came down. The sky seemed to be so still and blue, while the wind and the clouds seemed more and more quiet.  We felt happy for going down, all safe and well.  We were sure we had made the right decision.
Just then, when the nature looked so friendly a big accident happened and a group of 4 Japanese climbers have left their souls and bodies with the avalanche that has taken them. The fifth one fighting for life, survived with serious injuries.  The bodies still can’t be found. 
Rest in peace brave souls, victims of one unpredictable moment!
After a total of 16 days in the mountain and 11 above 4300m we came back down to civilization. Richer with the experienced and challenged to try it again, we are going home fulfilled with fresh Alaskan impressions.
This experience will  be very usefully implemented in our next projects and will definitely leave unforgettable memories for each one of us. 
We are grateful to the US Embassy Macedonia and municipality of Karposh for making it all happen. The healthy products and food supplement from Calivita and Makfit kept us well all the way.
The report and daily news are made half in English and half in Macedonian language. For more complete story read both versions. 

Tuesday, June 26, 2012

Македонски тим на Денали, Аљаска 2012

Aљаска, Денали – Мај – Јуни 2012
Базел- Франкфурт – Анкориџ. Екипата составена од Илина Арсова, Илија Ристовски и Надир Мурсели пристигнува во Аљаска. Последни подготовки, купување храна и последни потребни работи од опрема, организирање на транспортот и пристигнувње до конечната дестинација – Талкитна.  Овде ноќеваме, а следниот ден имаме административни обрски и официјален воведен состанок со ренџерите од националниот парк. (Воведување на тимот во правилата и етичкиот кодекс на однесување во националниот парк).
Слетуваме со авионче на базниот камп, кој се наоѓа во долниот дел на глечерот Калита на висина од 2200м. Веднаш продолжуваме кон камп 1 на 2375м. Во овој дел се минува глечерот со многу пукнатини – креваси, чија состојба и ниво на опасност зависи од количината на снег и надворешната температура поради која пукнатините се повеќе или помалку отворени. Се движиме во наврска од тројца. Овој дел се поминува со скии или крпљи поради движење врз мек снег.
Си легнуваме во 23:00ч, на видлива месечина и сосема белина.
Тргнавме околу пладне кон камп 2. Го промашивме кампот кој делуваше доста пусто. Таму имаше само 2 шатори за кои мислевме дека го одбрале тоа место како алтернативно решение за ноќевање.  После 7ч пешачење со лошо време, магла и многу нов снег поставивме камп некаде пред камп 3 на околу 3300м.
Два дена пешачиме со тежок  товар за да стигнеме до висина од 3000м. Тоа е типично за оваа планина која има многу долг пристап, а скоро никакви логистички услуги. Целата опрема плус гас и храна за минимум 20 дена, плус санитарни додатоци пропишани од националниот камп, се носат на грб. Секој носи тежок ранец од околу 20-25кг истовремено влече санка со околу 30-50кг.  Според правилата на националниот парк Денали кои се многу строги и опасно се казнуваат, на планината не смее да се остави никаков отпад вклучувајќи човечки измет.  Отпадот се собира и се носи назад во градчето Талкитна, а за човечкиот измет има посебна процедура. Истиот се собира во специјални разградливи кеси кои потоа се фрлаат во означени длабоки пукнатини на глечерот.
Го поминавме глечерот Калитна , огромно бело пространство каде од сите страни зјаат длабоки креваси, во моментот задскриени со наталожени мостови од нов снег.
Добредојдовте во блискиот округ на сверниот пол. Бели ноќи во права смисла на зборот. Не се стемнува навечер. Одиме и дење и ноќе, губиме ориентација на време и простор.
Конкретно денес е ден за одмор. Неколку пати се будиме со недостиг на кислород во шаторот целосно закопан под новиот снег.  Го откопуваме и пробуваме да функционираме. Се е мокро. Сите работи оставени надвор, ранци, храна и друга опрема, се’ е закопано под снегот. Шаторот нацицан со 1м нов снег почнува да пропушта по ѕидовите и да ги мокри нашите вреќи, јакни, чорапи...
Сушење во овие услови е скоро невозможно.  Дури и готвењето е доста отежнато. Носиме многу работи, подготвени сме за да чекаме добро време. Сепак тешко е и ладно ќе биде ако не се исушиме.
Околу пладне не огреа малку сонце. Зготвивме малку леќа и гравче во снегот и се обидуваме да се одржуваме хидрирани. Тоа е најбитно во процесот на искачување и при самата аклиматизација. Иако во овие моменти човек не сака ни да јаде ниту да пие, мора да се конзумираат течности и бар малку храна оти организмот троши калории при самото загревање на телото од ниски температури.
Не снајде невреме ноќта на алтернативниот камп меѓу 2 и 3. Доста нов снег ноќта ги трупаше нашите шатори и силен ветер го замрзнуваше ледениот слој по ѕидовите на шаторот.
Јас не се чувствувам премногу енергично. Немам воља ни сила да излезам на студеното белило да го откопувам шаторот, ниту да стопам снег за чај. Јадеме претежно суво и нешто што се спрема лесно.  Првпат се чувствувам вака меланхолично додека сме опкружени со оваа убавина што гризе.  Планината и природата, нескротена и сурова, е навистина прекрасна, но јас овојпат не успевам да се поврзам со неа. Мислите ми се попречени  и тоа чувство ме засенува уште пред да тргнеме од Македонија.  Овој пат целата организација и финансиската неопходност да се бараат спонзори навистина не истошти.
Сепак продолжуваме понатаму, со добро темпо го газиме длабокиот снег. Пред нас скоро никакви траги. Полузатрупани стапчиња од стара маркација ни го покажуваат патот.  Стигнуваме до официјалниот камп 3 на 3350м. Конечно не огреа малку сонце. Живеам за тоа сонце, а приметувам дека  сите живнавме од топлината. Поставуваме камп на убаво место. Ги исушивме шаторите и опремата. Овде ќе преноќиме уште една ноќ со надеж дека времето ќе се поправи и снегот ќе се стабилизира. Вчера пукаа лавини и бела прашина се дигна од сите страни. Ренџерите во своите упатства не предупредија дека после нов снег 24ч не требе да има никаква качувачка активност.
Утре не чека долг ден до камп 4. Правиме планови во однос на опремата. Од утре почнува пострмен терен и со ранци плус санки движењето ќе биде доста отежнато.
Повторно снежи. Уште нов снег ја затрупува патеката по која треба да се движиме.
Излегуваме од камп 3. Времето е сеуште лошо. Се пакуваме и чекаме подобрување. Има прозорче со ведро небо. Веднаш тргнуваме кон камп 4. Немаме претстава колкав пат не чека. Сите одат до некаде и оставаат дел опрема, па се враќаат по останатиот дел. Така на две-три тури се пренесуваат до камп 4. Тоа е добар тренинг и аклиматизација и веројатно се покажало како полесно движењето неколкупати со помал терет одколку се наеднаш.  Сепак ние се чувствувавме доста силни да се транспортираме целосно, наеднаш.  Успеавме да се спакуваме секој по еден тежок ранец и две доста товарени санки за тројцата. 
Денот траеше цела вечност. Со последни сили одевме нагоре. Исчекувавме кампот да се појави од некоја страна. Прво теренот поминуваше неколку стрмни брда до 4000м, потоа следи еден долг ветровит трверс наречен „Винди корнер“, па од таму минувавме низ отворени креваси газејќи по нивните „мостови“, додека лавини висат од сите страни. Конечно околу 22:30 после 8ч и 30 минути пешачење стигнавме на кампот 4.
Денес одмараме. Се наоѓаме на 4350м во камп 4. Условите на оваа висина овде и на друга планина на пример на Химлаи се сосема различни. Во Непал на оваа висина и дури повисоко имавме импровизиран туш во кампот, додека овд сме облечени во перјани панталони и јакни. Летаат шатори како „кајтови“. Зависно од времето планинава може да се доживее многу различно.  Некои жени раскажуваа дека поминале доста лесно, од друга страна цело време сретнуваме други групи кои се враќаат поради лошо време. Се молам и надевам на добро време кое ќе потрае неколку дена за да успееме.
Камп 4,  одмор. Посета до местото што го нарекуваат „крај на светот“.  Од таму надоле е огромна карпеста провалија и се гледа „касиновата насока“ која само неколкумина ја имаат искачено.
Денес се качивме до 5000м за тренинг и аклиматизација. Го поминавме техничкиот дел кој е многу стрмен и се поминува на фиксни јажиња.  Сите чекаат да се поправи времето за на врв, па и ние.
Во кампот има доста работа за заштита на шаторите од невреме. Шаторот се поставува во длабоко ископана и израмнета дупка и околу него се гради заштитен ѕид од снежни цигли, против ветер. Повеќето групи на сличен начин поставуваат и заеднички шатор – за јадење и готвење, кој ние за жал го немавме на располагање па така имавме сосема импровизирани услови за подготовка и конзумирање оброк.
Времето  личи доста мирно и сончево.  Се спремаме да одиме кон последниот висински камп пред врвот.  Но, до таму треба да ја пренесеме и целава опрема. Тоа е доста тешко оти од сега па нагоре веќе не се носат санки, се што досега транспортиравме на санки сега треба на грб: шатор, вреќи, јакни, храна и гас за уште неколку дена. На висинскиот камп на 5245м треба со нас да го носиме и мобилниот тоалет кој ни е даден од националниот парк, опишано погоре. Се качивме до кај 5100 метри на гребенот кон камп 5 кокга времето нагло се влоши. Повторно  снег и силен ветер. Се враќаме назад на камп 4.
Сите непријатности од физичка или психичка природа почнуваат да избиваат на површина. Чувствувам болка насекаде. Во главата, грбот, забите, колената, ноѕете ми се цели со рани и плускавци. Секојдневно трпиме доста студ и ветер.  Прв пат спијам со целосна топла облека на мене: перјани панталони, полар, јакна, плус дебела перјана вреќе за екстремни услови.  Си велиме да се живи и здрави луѓето кои ни ја позајмија целата оваа опрема што сега е со нас: Сашко Кедев, Јове Поповски, Серта, Вали, Вики, Цобе, Ренато и Шаго, Антракс и Мишко.
11 Ден под снег. Спиење, јадење, нужда и цело останато импровизирано животно функционирање адаптирано врз снежното поле. Кога ќе излезе сонце околу 9:30 или подоцна шаторот почнува да се одмрзнува, да се топи а вреќите за спиење се сушат.  Но, некогаш сме затрупани  во снежна виулица или магла и облаци па сонцето не го гледаме многу. Тогаш сушењето е потешко, во шаторот се останува влажно и студот ни навира во коски.
Имаме уште неколку дена за чекање. Најдоцна на 15 треба да сме назад на базниот камп кај авиончето што ќе не однесе назад во Талкитна. Според  радиостаниците од базата и известувањата на ренџерите се очекува лошо време и силен ветер.  Ми станува се’ појасно дека немаме којзнае какви шанси. Се очекува понеделник – вторник како можни добри денови за преместување на камп 5 и од таму да се проба на врв. Размислуваме како опција и директно одење на врв од камп 4, што е сериозен подвик од преку 20ч пешачење.
Според некои претпоставки и програма што си ја имав зацртано во глава на самиот почеток, денес требаше да бидеме на врв. Но немаме среќа. Сеуште сме закопани во снег, веќе 12 дена на планинава.  Мотивацијата и надежта кај сите нас почна да опаѓа. Многу групи одат надоле со неколку неуспешни обиди за врв.
Силен ветер. Уште чекаме.  Можеби утре ќе биде подобро. Нашите комшии Унгарци вчера се обиделе од камп 5 и стигнале 300 метри под врвот кога морале да се завртат назад и да се вратат поради силен ветер, многу снег и слаба видливост.  Сега си отидоа надоле па ни оставија нешто храна, чоколади, супа итн. Со храната веќе сме при крај така што секоја донација од страна добро ни доаѓа.
Релноста е деке скоро две недели никој не се качил на врв. Овде има стотици качувачи поединци како и национални експедиции од целиот свет. Многумина се со поголемо искуство од нашето, други се врвни спортсисти спонзорирани од најдобрите светски компании за спортска опрема. Меѓу нас се и ренџерите кои добро ја познаваат планината но сега исто како нас трпеливо чекаат добро време.  Има неколку комерцијални групи со водичи кои исто така добро ја познаваат околината, но ни тие не се осмелуваат да одат нагоре.  Од друга страна има и групи или индивидуалци кои и претходно не успеле и по пети, шести пат се обидуваат да го достигнат врвот.
Планината е доста специфична и многу поразлична од се што досега сме виделе и искусиле. Насоката технички не е комплицирана во однос на нашите претходни искуства и достигнувања. Неколку пати го поминавме техничкиот дел за тренинг, аклиматизација и подобро запознвање со теренот.  Знаеме дека сме подготвени и можеме да го качиме врвот во нормални временски услови. Токму специфичната микро клима и непостојаните временски услови го прават Денали толку недостапен. 
Количината на снег си има свои добри и лоши страни. Повеќе снег во долниот дел на глечерот прави постабилни мостови врез пукнатините на глечерот побезбедни за движење, додека во горниот дел голема количина на снег го прави теренот по тешко прооден и ја зголемува опасноста од лавини.
Температурите паѓаат нагло. Пред некој ден имавме – 5С во шатор а ноќеска дури -11С. Денес неколку дечки од Универзитетот на Анкораџ, доктори и истражувачи, пливаа во лавина. За среќа  завршија со лесни повреди. Лавините фрштат на сите страни а денес се спуштија и до нашиот камп. Додека бевме во шатор го слушнавме гласот на Надир „Излегувајте надвор!“ кога излеговме, бела прашина околу нас. Полека но сигурно се соочуваме со фактот дека врвот ни станува се по недостижен.
Веќе не знам која дата е, но дојде и долго најавуваниот вторник кој според прогнозата требаше да биде „по сув“ и стабилен. За жал овде никој не може да се ослони на прогнозата која е толку непредвидлива и променлива. Условите стануваат се по страшни и позаканувачки. Вторникот  го донесе најголемото невреме до сега проследено и со несреќни случаи. Лавините проработеа со себе понесувајќи човечки жртви. Некои се извлекоа со помали повреди, а некои својата душа за секогаш ја оставија на снежното поле. 
Одвај ја поминавме ноќта и донесовме конечна одлука да се повлечеме.
Тоа беше и крајот на нашата трпеливост и надеж за успех до врвот.  Чекаме другите групи предводени од искусни водичи да тргнат пред нас, да ја разгазат патеката по длабокиот снег. Сите се свесни за опасноста од лавини и одат претпазлливо добро одбирајќи стабилен период од денот за движење надоле.
После вкупно 16 дена на планината од кои 11 дена над 4300м, одлучивме да тргнеме надоле.
Слегуваме надоле но движиме нагоре. Последното брдо пред базниот камп, исцрпно и долго со скоро истиот товар, но намалена тежина без храна и гас.
Одевме десетина часа се додека не стигнавме назад во базниот камп околу 4 часот наутро.
Тоа е веќе контакт со цивилизација и по четириесет минутниот лет назад до Талкитна попладнето на 14 Јуни, се соочивме дека експедицијата за нас и за многу други оваа сезона заврши. Навидум ни личеше дека планината се отвори токму кога ние слеговме. Но, сега веќе доле во градчето Талкитна, одморени, најадени, напиени и истуширани дознаваме дека не било баш така. Дознаваме за страшната несреќа со Јапонците чии тела сеуште ги браат, додека скоро сите останати групи од камп 4 се повлекле.
За жал без врв, но со богати искуства кои ни даваат кураж да се обидеме повторно. Искуствата стекнати на МекКинли со сигурност ќе ни послужат и во другите подвизи во иднина.
Денали останува мој предизвик кој се надевам следниот пат ќе ме пречека со поголема гостопримпливост и попријатна клима.
Оваа експедиција ја поддржаа: Општина Карпош и Американската амбасада на РМ, без чија помош овој подвиг не можеше ни да се замисли. Здравите производи и додатоци во исхрана на Мак Фит и Кали Вита не крепеа и одржуваа јаки постојано за време на подготовките и искачувањето.  

Дневникот и извештајот се пишувани дел на македонски дел на англиски јазик. За комплетен извештај комбинирајте ги двете верзии.